Odpowiedzialność, zadośćuczynienie, to są odpowiednie słowa do historii, którą chcemy opowiedzieć. Musimy wytłumaczyć, przede wszystkim starszym pokoleniom, dlaczego żołnierze walczyli po 1945 roku. Myślę, że w końcu nam się uda zrealizować to zadanie. Będzie to moment, kiedy zadośćuczynimy tym żołnierzom, których podwójny sposób zamordowano, również w wymiarze duchowym i tutaj musimy ich nazywać po imieniu. To jest proces na lata – wskazuje dr Tomasz Greniuch, naczelnik opolskiej delegatury Instytutu Pamięci Narodowej.
– Tancerka, hafciarka i śpiewaczka z Koniakowa. Laureatka Nagrody Kolberga w 2003 r. Osiągnięcia artystyczne i twórcza pasja Urszuli Gruszki, znakomitej tancerki i śpiewaczki wynikały z jej wieloletniej działalności w Regionalnym Zespole „Koniaków” z Koniakowa – jej wsi rodzinnej.
Koniaków to rozległa miejscowość w Beskidzie Śląskim. Wraz z Istebną i Jaworzynką leży w regionie istebniańskim, w najdalej na zachód wysuniętej części polskich Karpat. Zamieszkuje go grupa etnograficzna górali śląskich, zasiedlająca obie strony Olzy. Od 1952 r. działa w Koniakowie Zespół Regionalny skupiający miłośników rodzimej kultury i oryginalnego folkloru górali śląskich – tancerzy, śpiewaków, muzyków. Osiągnięcia zespołu zostały uhonorowane Nagrodą im. Oskara Kolberga, przyznaną w 1991 roku. Powstał z inicjatywy Marii Gwarek, działali w nim wybitni artyści: Małgorzata Kukuczka, Jan Kukuczka, Leszek Gwarek, Zuzanna Gwarek, Zuzanna Kawulok, Jan Kawulok.
Kontynuatorką ich dzieła była Urszula Gruszka – doskonała solistka, tancerka i śpiewaczka, choreografka i kierownik artystyczny. Z zespołem związana od 1962 r. Początkowo tańczyła w Dziecięcym Zespole Regionalnym „Mały Koniaków”, w 1967 r. przeszła do zespołu dorosłych. W swoim dorobku miała wiele indywidualnych nagród i wyróżnień zdobytych na festiwalach i konkursach folklorystycznych (w Żywcu, Toruniu, Kazimierzu).
W 1987 r. otrzymała odznakę Zasłużonego Działacza Kultury. Od 1992 r. była kierownikiem artystycznym Dziecięcego Zespołu Regionalnego „Mały Koniaków” działającego przy Ognisku Pracy Pozaszkolnej w Koniakowie. Od 1994 r. kierowała Regionalnym Zespołem „Koniaków” z Koniakowa. Tworzyła nowe programy i widowiska obrzędowe: „Szkubaczki”, „Na starodownej muzyce”,”Na sałaszu”, „Góralski wieszieli”, „Mikołaji”.
Opracowała i poszerzyła repertuar zespołu o stare powinszowania i archaiczne kolędy, rekonstruowała strój regionalny. Zespoły pod jej kierownictwem prezentował wysoki poziom artystyczny. „Mały Koniaków” zdobył nagrody i wyróżnienia w Wojewódzkim Przeglądzie Dziecięcych Zespołów Folklorystycznych (w latach 1993-96). Zespół „Koniaków” otrzymał m.in. Srebrną Ciupagę (1996) i Nagrodę im. Prof. Romana Reinfussa (2001) na Międzynarodowym Festiwalu Ziem Górskich w Zakopanem.
Urszula Gruszka była inicjatorką powołania Stowarzyszenia Miłośników Beskidzkiego Folkloru, Muzyki i Tańca „Pod Ochodzitą”, które działa na rzecz grup folklorystycznych, stwarza możliwość lepszego ich funkcjonowania oraz uczestnictwa w festiwalach. Wraz z kierowanym przez siebie zespołem podejmowała wiele działań na rzecz rodzimego środowiska – organizowała okolicznościowe spotkania miłośników folkloru Beskidu Śląskiego (dożynki, karnawał, regionalne święta i festiwale). Jej praca artystyczna, społeczna i pedagogiczna zyskała duże uznanie zarówno w społeczności lokalnej Koniakowa i Beskidu Śląskiego, jak również na Żywiecczyźnie, Podhalu i Zaolziu…
Kościół p.w. Podwyższenia Świętego Krzyża z 1779 r.
Zbudowany został w 1779 r. w Przyszowicach koło Gliwic.
W latach 1957 – 58 przeniesiony został do przysiółka Kubalonka w Istebnej , 30 km na pd.- wsch. od Cieszyna i do 1967 r. wykorzystywany na muzeum.
W 1983 r. ustanowiono przy świątyni parafię.
Drewniany kościół jednonawowy, konstrukcji zrębowej. Obecnie nie orientowany. Mniejsze prezbiterium od nawy, trójbocznie zamknięte z boczną zakrystią. Dach dwu kalenicowy, kryty gontem z kwadratową wieżyczką na sygnaturkę zwieńczoną cebulastym hełmem gontowym z latarnią. Kruchta od frontu nawy, kryta skośnym dachem. Świątynia otoczona podcieniami. Wewnątrz płaski strop wspólny dla prezbiterium i nawy. Okna tylko od południa. Chór muzyczny podparty czterema słupami z wystawką pośrodku. Belka tęczowa z krucyfiksem. Podłoga z desek.
Ołtarz główny barokowy z 1779 r. Ambona barokowa z 1697 r. z płaskorzeźbami czterech Ewangelistów. Zachowane ławki z k. XVII w.
Liczne rzeźby, będące wcześniej na wyposażeniu innych kościołów.
Najstarszy kościół w okolicy ma też i najstarszy cmentarz. Na górze Kaczmarskiej w Radziechowach znajduje się stary cmentarz radziechowski, na którym chowano zmarłych przez niemal 100 lat do czasu, kiedy to w 1797 weszło w życie rozporządzenie władz austriackich, że ze względów sanitarnych grzebanie zmarłych winno się odbywać poza zwartą zabudową. Wzniesiono tam krzyż z wyrytą datą 1893 upamiętniający ofiary epidemii cholery, które tam pochowano. Wtedy też ustanowiono nowe miejsce na cmentarz. Stary cmentarz, zwany obecnie cholerycznym wpisano w 1990r.do rejestru zabytków.
W „Kronice Radziechów Władysława Pieronka czytamy (str. 100): „Rok 1926.Podjęto uchwałę o budowie Pomnika Poległych w Wojnie Światowej 1914-1920. (…) Rok 1927. Wyłoniony Komitet Budowy Pomnika Poległych (w latach) 1914-1920, którego przewodniczącym został Władysław Pieronek, przeprowadził zbiórkę uliczną w czasie odpustu Świętych Piotra i Pawła i zebrał kwotę złotych 360. Poczyniono przygotowania do budowy na starym cmentarzu. Pierwsze dostawy kamienia wykonali przewielebny ks. dr Andrzej Modliński i Wojciech Temel nr 109.”
Dopiero „w dniu 10 kwietnia 1955r. odsłonięto pomnik wystawiony na starym cmentarzu na pamiątkę ofiar I i II wojny światowej ze składek publicznych. Przy budowie pracowali: Jan Tlałka, Tomasz Rybarski, Tomasz Biela, Tomasz Jagosz. Orła na cokole wykonał Józef Biela, nauczyciel. Komitet budowy składał się z 50 osób.” -pisał w swojej kronice Władysław Pieronek.
Żywiec zyska dużą atrakcję turystyczną. Około godziny 14.00 ( po zakończeniu Orszaku Trzech Króli) oddana zostanie dla zwiedzających wyremontowana wieża konkatedralna. Obiekt po remoncie wygląda imponująco a z szczytu wieży można podziwiać imponującą panoramę Żywca i okolic.
Otwarcie punktu widokowego kończy prace konserwatorsko-remontowo-instalacyjne w wieży konkatedralnej i wokół samej świątyni. Wewnątrz wieży wykonano między innymi: nowoczesną konstrukcję stalową – spiralne schody wachlarzowe, zapewniające możliwość dotarcia na balkon. W wieży umieszczono nowoczesne multimedia pod kątem aranżowania w przyszłości tematycznych ekspozycji. W ramach projektu przeprowadzono prace brukarskie wokół konkatedry. Inwestycja otrzymała dofinansowanie ze środków unijnych Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Śląskiego 2014–2020 (Działanie 5.3 –„Dziedzictwo Kulturowe). Umowę o udzielenie dofinansowania tego projektu parafia podpisała z Urzędem Marszałkowskim Województwa Śląskiego w sierpniu 2018 r..
Do 12 stycznia wstęp kosztować 1 zł , później dzieci za wstęp :5 zł, dorośli :10zł..Bilety oraz wszelkie informacje dotyczące zwiedzania wieży są dostępne w parafialnej kawiarence Przystań ( Dom Katolicki ul. Zamkowa). Foto:parafia pw. NMP w Żywcu.
BESKIDZKIE BIBUŁOWE KWIATY (HISTORIA I TRADYCJA REGIONU-2009sara46 K. Pajestka) 